Günlük Sofra Notları Yazılar

Sevgili Cigerricco ziyaretçileri, bu yazıda BKM Cemile kimdir konusunu derli toplu biçimde inceliyoruz. BKM Cemile Kimdir? Bir Karakterin ve Bir Sanatçının Psikolojik Mercek Altında İncelenmesi İnsan davranışlarının arkasındaki görünmeyen süreçleri düşündüğümde, beni en çok etkileyen sorulardan biri hep şu olur: Bir insanı dışarıdan gördüğümüz hâliyle mi tanırız, yoksa onun içinde devam eden düşünceler, korkular, umutlar ve mücadeleler de kimliğinin önemli bir parçası mıdır? Bir sahnede gülen, insanları eğlendiren veya güçlü bir karakter canlandıran kişinin zihinsel dünyasında hangi bilişsel ve duygusal süreçler çalışıyor olabilir? “BKM Cemile kimdir?” sorusu da yalnızca bir oyuncunun biyografisini öğrenme isteği değildir. Aynı zamanda bir kişinin sahne…

5’i Bir Yerde Ne Demek? Edebiyatın Aynasında Çok Katmanlı Bir Anlam Arayışı Bugün Cigerricco olarak 5i bir yerde ne demek üzerine özenle hazırlanmış bir yazıyı paylaşıyoruz. Edebiyat, çoğu zaman tek bir kelimenin içine koca hayatları, çağları ve duyguları sığdırma sanatıdır. Bir sözcük, yalnızca sözlükteki karşılığıyla var olmaz; onu kullanan insanın hafızası, yaşadığı dönem, kültürel birikimi ve hayal dünyasıyla yeniden şekillenir. Bu nedenle bazı ifadeler, günlük dilde basit bir anlam taşırken edebiyatın alanına girdiğinde çok daha derin bir çağrışım ağı oluşturur. “5’i bir yerde” ifadesi de böylesi çok katmanlı bir anlatı imkânına sahiptir. Gündelik hayatta genellikle beş farklı unsurun bir arada…

Geçmişi anlamaya çalıştığımızda yalnızca eski çağların izlerini takip etmeyiz; bugün karşılaştığımız enerji, toplum ve çevre sorunlarının köklerini de daha açık görmeye başlarız. Biyokütle enerjisi en fazla nerede bulunur? Tarihin ışığında enerji kaynaklarının izini sürmek İnsanlık tarihinin büyük bölümü, aslında biyolojik kaynaklarla kurulan ilişkinin tarihidir. Modern çağda “enerji kaynağı” denildiğinde çoğu insanın aklına petrol, doğal gaz veya elektrik gelir. Ancak insan topluluklarının binlerce yıl boyunca temel enerji ihtiyacını karşılayan unsur; odun, tarımsal artıklar, hayvansal atıklar ve bitkisel maddelerden oluşan biyokütle olmuştur. Bugün “Biyokütle enerjisi en fazla nerede bulunur?” sorusu yalnızca coğrafi bir merak değildir. Bu soru aynı zamanda insanlığın doğayla kurduğu…

Kulakta “bilateral” Ne Anlama Gelir? Antropolojik Bir Bakışla Beden, Kültür ve İnsan Deneyimi Dünyanın farklı köşelerinde insanların bedenleriyle kurduğu ilişkiyi keşfetmek bana her zaman büyüleyici gelmiştir. Bir kulağın nasıl duyduğu, bir beden işaretinin nasıl yorumlandığı ya da bir sağlık teriminin farklı toplumlarda nasıl anlam kazandığı üzerine düşündüğümde, insan deneyiminin ne kadar çeşitli olduğunu fark ederim. Bir zamanlar farklı kültürlerden insanlarla yapılan sohbetlerde, bedenin yalnızca biyolojik bir gerçeklik olmadığını; aynı zamanda anılar, inançlar, aile bağları, toplumsal değerler ve kimliklerle örülmüş bir anlatı olduğunu gözlemledim. “Kulakta bilateral ne anlama gelir?” sorusu ilk bakışta yalnızca tıbbi bir açıklama gerektiren basit bir soru gibi…

Bilsem’de Başarıyı Anlamak: Puanın Ötesindeki Kültürel Yolculuk Dünyanın farklı köşelerinde insanların çocuklarını geleceğe hazırlamak için kurduğu yolları düşündüğümde, her toplumun “başarı” kavramına farklı anlamlar yüklediğini fark ediyorum. Bir köy meydanında çocukların büyüklerinden öğrendiği hikâyelerden, modern şehirlerde yapılan sınavlara kadar uzanan geniş bir yelpazede aynı soru farklı biçimlerde karşımıza çıkıyor: Bir çocuk ne zaman başarılı kabul edilir? Bu soruyu yalnızca bir puan üzerinden değil, insanların değerleri, beklentileri, sembolleri ve toplumsal ilişkileri üzerinden anlamaya çalışmak, bize daha derin bir bakış açısı kazandırıyor. Bilim ve Sanat Merkezleri (BİLSEM), özel yetenekli öğrencilerin belirlenmesi ve desteklenmesi amacıyla oluşturulmuş eğitim kurumlarıdır. Ancak “Bilsem’de başarılı olmak için…

4 Yıllık Astsubay Maaşları: Rakamların Ötesinde Bir Hayat Anlatısı Sevgili takipçiler, Cigerricco olarak 4 yıllık astsubay maaşları ne kadar hakkında kısa ama kapsamlı bir rehber hazırladık. Kelimenin kendisi bazen bir kapıdır; ardında yalnızca bilgi değil, insan hikâyeleri, toplumsal hafıza ve görünmeyen duygular vardır. Bir mesleğin maaşını konuşmak çoğu zaman yalnızca ekonomik bir hesaplama gibi görünür. Oysa her rakamın arkasında bir bekleyiş, bir emek, bir aile hikâyesi, bir hayal ve bir yaşam mücadelesi saklıdır. Edebiyat tam da burada devreye girer; sayıların soğuk yüzüne insan sıcaklığını ekler, istatistiklerin arkasındaki karakterleri görünür kılar. “4 yıllık astsubay maaşları ne kadar?” sorusu da yalnızca bir…

Telefon Bağımlılığından Nasıl Kurtulabilirim? Psikolojik Bir Mercekten Derinlemesine İnceleme Bazen insanların davranışlarını izlerken kendime şu soruyu soruyorum: Bir insan neden kendisine zaman kaybettirdiğini bildiği bir davranışı tekrar tekrar sürdürür? Neden birkaç dakika bakmak için elimize aldığımız telefon, farkında olmadan hayatımızın büyük bir bölümünü kaplar? Teknolojiyle kurduğumuz ilişkinin yalnızca alışkanlıklardan ibaret olmadığını; beynimizin ödül sistemleri, duygusal ihtiyaçlarımız ve sosyal bağ kurma arzumuzla yakından ilişkili olduğunu düşündüğümde, telefon kullanımının ardındaki psikolojik süreçler daha da ilgi çekici hâle geliyor. Telefon bağımlılığı ya da psikolojide sık kullanılan ifadelerden biri olan problemli akıllı telefon kullanımı, yalnızca fazla ekran süresi anlamına gelmez. Asıl mesele, kişinin telefon…

Cigerricco sayfasında bu kez Karîn ne demek TDK üzerine kapsamlı bir içerikle karşınızdayız. İçinden insan zihninin, duyguların ve ilişkilerin geçtiği her gündelik sözcüğün; aslında hem bir kültürel miras hem de psikolojik bir kapı olduğunu düşünüyorum. Bu yazıda “Türk Dil Kurumu (TDK)” sözlüğünde geçmesi muhtemel — ya da halk ağzında karışıklığa düşmüş — “karîn / karin / karın” sözcüğünü; kökenleri, anlam katmanları ve bu katmanların bireylerin iç dünyası ile sosyal ilişkiler üzerindeki olası yansımalarını; bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji bağlamında irdelemek istiyorum. Karîn / karin / karın nedir? TDK ve dilsel arka plan Öncelikle belirtelim ki, halk arasında “karîn” diye telaffuz edilen…

Bir yazılımcı hangi alanlarda çalışabilir konusunda bilgi toplamak isteyenler için Cigerricco tarafından hazırlanmış özel içerik. İnsan bazen kendini bir meslek seçiyor sanıyor ama aslında bir yaşam biçimi seçiyor: kimlerle aynı masaya oturacağını, hangi sorunları “önemli” sayacağını, zamanını nasıl ölçeceğini ve hatta kendini nasıl anlatacağını… Yazılım da tam böyle bir alan. “Bir yazılımcı hangi alanlarda çalışabilir?” sorusu ilk bakışta kariyer planlaması gibi görünür; ama biraz yakından bakınca, toplumsal yapıların bireyin yönelimlerini nasıl şekillendirdiği ve bireyin de o yapıları nasıl dönüştürdüğü üzerine derin bir hikâyeye dönüşür. Belki de bu yüzden yazılımcılık, yalnızca bir iş değil; toplumun dijital çağdaki yönünü gösteren bir aynadır.…